Đài Loan – Tiên phong tái chế bảo vệ môi trường

0
166

Đài Loan hiện đang dần nổi tiếng toàn cầu về tái chế rác với tỷ lệ 55% vào năm 2015 theo số liệu của Cục Bảo vệ Môi trường Đài Loan (EPA), cao hơn nhiều so với mức 5% của năm 1998.

Nổi tiếng nhờ đổ rác

Mỗi ngày, những chiếc xe màu vàng như xe bán kem phát nhạc cổ điển chạy quanh Đài Loan khiến nhiều du khách phải chú ý. Tuy nhiên chúng không phải là xe bán kem mà là những chiếc xe đổ rác được trang bị loa phát những bản nhạc được yêu thích. Mục đích chính của việc làm trên làm trên là để giảm số lượng côn trùng, động vật có hại hay mùi hôi thối quanh các điểm đổ rác công cộng.

Ngoài những bản nhạc cổ điển, các xe rác này còn phát nhạc Giáng sinh hay nhạc Tết truyền thống trong các dịp lễ để phù hợp với không khí xung quanh.

Mặc dù vậy, đây chưa phải là điểm khiến mọi người ngạc nhiên nhất về Đài Loan. Với diện tích 35.804 km2 và dân số hơn 23 triệu người, Đài Loan đã từng là thiên đường của rác thải khi hòn đảo này ngập trong rác.

Dẫu vậy, nhờ những chính sách quản lý hiệu quả, việc xử lý rác thải tại đây đã làm cả thế giới phải ngạc nhiên.

Tỷ lệ này đã đưa Đài Loan lên ngang hàng với những nơi tái chế rác thải nổi tiếng khác như Áo, Đức và Hàn Quốc.

Bằng việc phát các bản nhạc gây hứng thú, người dân sẽ mang rác từ nhà đổ trực tiếp lên xe. Tất nhiên việc thu gom rác này tuân theo những lịch trình thường xuyên nên người dân có thể chuẩn bị sẵn túi rác.

Con số này cũng cao hơn mức 35% tái chế của Mỹ. Tỷ lệ xả rác bình quân đầu người mỗi ngày ở đây đã giảm từ 1,143 kg/người/ngày năm 1998 xuống chỉ còn 0,387kg/người/ngày năm 2013. Việc Đài Loan tăng cường tài chế rác thải là điều dễ hiểu khi các bãi chôn rác của họ sẽ quá tải trong vòng 6 năm tới, trong khi các khu vực bất động sản ngày càng đắt đỏ và khan hiếm.

Nước biển đe dọa Đài Loan

Khi xây dựng miếu thờ thần biển ở phía nam đảo Đài Loan cách đây 300 năm, người Trung Quốc chọn một nơi mà họ cho rằng nước biển không bao giờ vươn tới, nhưng ngày nay nước liên tục “viếng thăm” ngôi miếu.

AFP cho biết, để đối phó với tình trạng ngập lụt thường niên tại miếu Mã Tổ (thần biển) ở thành phố Tungshih, giới chức buộc phải chi tới 63 triệu USD để xây dựng một ngôi miếu mới. Nó nằm gần miếu cũ nhưng ở vị trí cao hơn ba mét.

Một bộ phim tài liệu được công bố hồi đầu năm nay cho thấy thảm họa có thể xảy ra nếu nước tấn công Formosa Plastics – tập đoàn hóa dầu lớn nhất tại Đài Loan. Các chuyên gia môi trường chỉ ra rằng tình trạng khai thác nước ngầm quá mức để tưới tiêu và nuôi cá có thể khiến tình hình trở lên đáng sợ hơn, bởi khi mực nước ngầm giảm thì đất tại nhiều vùng duyên hải sẽ lún xuống dưới mực nước biển.

“Nếu nước biển tiếp tục dâng, khu vực thấp ở phía tây của Đài Loan có thể bị nhấn chìm”, Wang Chung-ho, một nhà khoa học trái đất của Viện Trung Quốc tại thành phố Đài Bắc, phát biểu.

Một nghiên cứu do Viện Trung Quốc tiến hành mới đây cho thấy nước biển đã lấn vào đất liền tới 8,5 km và gây nên tác động tiêu cực trên một khu vực có diện tích khoảng 104 km2 ở Bình Đông – huyện tận cùng ở phía nam Đài Loan. Giới khoa học cảnh báo một khi các vùng đất thấp bị nước nhấn chìm, con người sẽ gặp khó khăn trong việc đẩy lùi nước.

Miếu Mã Tổ chỉ là một ví dụ về tác động của biến đổi khí hậu đối với Đài Loan. Các ngọn núi bao phủ 2/3 diện tích hòn đảo nên các vùng kinh tế trọng điểm, đô thị lớn tập trung chủ yếu tại khu vực đồng bằng còn lại. Khu vực đồng bằng của Đài Loan trài dài theo bờ biển phía tây và chỉ cao hơn mực nước biển một chút. Người ta không thể di chuyển thành phố hay các vùng kinh tế nếu nước biển tiếp tục dâng giống như trong trường hợp miếu Mã Tổ.

Trong một bản báo cáo được công bố vào năm 2007, Ủy ban liên chính phủ về Biến đổi khí hậu của Liên Hợp Quốc dự đoán mực nước biển toàn thế giới sẽ tăng thêm 0,59 m trước năm cuối cùng của thế kỷ này do hiệu ứng nhà kính. Tuy nhiên, ông Wang tỏ ra bi quan hơn nhiều, bởi lượng khí thải đang tăng với tốc độ lớn hơn so với dự báo.

“Những vùng bị nước biển tấn công có thể trở thành đất hoang trong vòng 100 năm”, Hsu Tai-wen, trưởng khoa Thủy lợi và Kỹ thuật công trình biển của Đại học Quốc gia Cheng Kung, Đài Loan, nhận định.

“Chúng tôi tính toán rằng mực nước biển có thể tăng thêm tới 2 m trước khi thế kỷ 21 kết thúc, tức là gấp 10 lần so với thế kỷ trước. Khi đó những đường phố trong các đô thị dọc bờ biển sẽ chìm trong nước”, ông nói.

Bên cạnh nước biển dâng, các nhà khoa học thuộc Viện Trung Quốc cảnh báo biến đổi khí hậu khiến lượng mưa trung bình tại Đài Loan sẽ tăng gấp ba lần trong vòng 20 năm tới.

Chiến lược toàn diện

Trước tình hình trên, chính phủ mới do Đảng Tiến bộ Dân chủ đứng đầu đã cam kết sẽ tăng cường các chính sách bảo vệ môi trường và tái chế rác.

Đài Loan hiện có một chiến lược toàn diện nhằm tạo thuận lợi cho người dân trong việc phân loại rác thải và tài chế rác, đồng thời cũng có những chế tài nghiêm khắc đối với người vi phạm.

Tại thành phố Đài Bắc, có khoảng hơn 4.000 điểm chở rác mà người dân có thể tra cứu bằng ứng dụng smartphone, qua đó xác định xe chở rác đã đến địa điểm nào để đổ rác.

Ngoài ra, các xe chở rác cũng có phân loại chỉ chở một số loại rác nhất định, như rác thải thực phẩm đã hoặc chưa qua xử lý, rác nhựa, nilon hoặc các loại rác thủy tinh, kim loại…

Bên cạnh đó, người dân nào không muốn phân loại phải bỏ tiền mua loại túi riêng với giá khoảng 3 cent cho túi nhỏ và 7 USD cho 5 túi to.

Trường hợp những người dân cố tình vi phạm, như phân loại rác sai hoặc vứt rác bừa bãi sẽ bị xử phạt nghiêm khắc, như bị phạt tiền vào khoảng 184 USD cho mỗi lần vi phạm hoặc bị công khai chỉ trích trên các phương tiện truyền thông.

Một yếu tố nữa góp phần làm nên thành công của ngành tái chế rác tại Đài Loan là sự tài trợ của những nhà sản xuất hoặc kinh doanh sản phẩm tài chế, như các công ty nước ngọt có sử dụng nguyên liệu nhựa tái chế PET để đóng chai.

Số liệu của Bộ kinh tế Đài Loan năm 2012 cho thấy doanh thu của các công ty xử lý rác thải vào khoảng 2,2 tỷ USD.

Dẫu vậy, chương trình tái chế của Đài Loan mới áp dụng hiệu quả tại các vùng đô thị như Đài Bắc với 67% hay Đài Bắc mới với 63,5%. Trong khi những vùng hẻo lánh, nông thôn có ít nguồn hỗ trợ tài chính hơn và có tỷ lệ tái chế cũng thấp hơn.

Thêm vào đó, nguồn thu từ việc bán túi rác không tái chế không đủ bù đắp cho ngân sách chương trình tái chế rác thải và chính quyền Đài Loan buộc phải trợ cấp thêm.

Nguồn tài chính tài trợ này cũng góp phần trợ cấp cho những người bị ảnh hưởng từ ngành tái chế rác thải, như những người nhặt rác rong hay những hộ gia đình lấy thức ăn thừa để chăn nuôi lợn.

Dù gặp một số khó khăn nhưng rõ ràng việc mạnh tay thúc đẩy tái chế rác thải đã đem lại hiệu quả cho Đài Loan. Hiện tượng vứt rác bừa bãi ngày càng giảm và môi trường tại đây dần được cải thiện.

Tham Khảo: Đài Loan rực sáng trong lễ hội đèn lồng

PHẢN HỒI CỦA BẠN

Bạn chưa viết bình luận!
Bạn vui lòng điền đầy đủ họ và tên

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.